Leergang Participatie

Wat levert het je op?

Na afloop van de leergang heb je:

• Een scherp geanalyseerde praktijkcase
• Inzicht in de werking van participatieprocessen
• Meer bewustzijn van je eigen rol en invloed
• Concrete handvatten voor toekomstig handelen

Daarnaast maak je deel uit van een community van professionals met wie je ervaringen en inzichten kunt blijven uitwisselen.

Voor wie en waar?

Deze leergang is bedoeld voor professionals die werken met participatieprocessen en hun eigen handelen daarin willen verdiepen en versterken. Denk aan communicatieadviseurs, participatieadviseurs en omgevingsmanagers, maar ook aan inhoudelijke projectleiders of beleidsadviseurs voor wie participatie een belangrijk onderdeel van het werk is. De leergang is vooral geschikt voor professionals die al enige praktijkervaring hebben opgedaan. Je hoeft geen jarenlang ervaren participatieprofessional te zijn, maar het helpt wel als je al betrokken bent geweest bij participatieprocessen en daaruit voorbeelden en vragen kunt meenemen. De groep bestaat uit 6 tot 10 deelnemers. De fysieke bijeenkomsten vinden plaats in Amersfoort of omgeving.

Opbouw van de leergang

Centraal in de leergang staat een leercase uit je eigen werkpraktijk. Met behulp van de Relevant Gesprek® methodiek analyseer je stap voor stap hoe dit proces is verlopen, wat daarin goed werkte, waar het schuurde en wat dat zegt over jouw rol als participatieprofessional. In deze leergang kijk je terug om vooruit te leren. Door een participatieproces stap voor stap te reconstrueren, ontdek je wat in de praktijk het verschil maakt en wat dat betekent voor jouw rol in volgende trajecten.

Elke module heeft dezelfde opbouw: in het ochtenddeel bespreek je de opdracht uit de vorige module en deel je ervaringen en inzichten. In het middagdeel staat de theorie van de volgende fase centraal en krijg je handvatten voor de volgende stap. Zo leer je steeds vanuit je eigen praktijk.

Modules

• Module 0 – Kick-off
  Online | 1,5 uur | September 2026
• Module 1 – Introductie
  Fysiek | dag | Oktober 2026 
• Module 2 – Verkenning
  Fysiek | dag | November 2026
• Module 3 – Aanpak
  Fysiek| dag | Januari 2027
• Module 4 – Uitvoering
  Fysiek | dag | Maart 2027
• Module 5 – Evaluatie
  Fysiek | dag | Mei 2027
• Module 6 – Certificering
  Online | individueel | 1,5 uur| Juni/juli 2027
• Module 7 – Leren van elkaar en borging
  Fysiek | dag | September 2027

Module 0 – Kick-off
Online | 1,5 uur | September 2026

Deze module vormt de start van het leerproces. Je bepaalt je leerdoel, kiest je case en maakt kennis met de werkwijze. Ook maak je kennis met elkaar en met de opzet van de leergang. We lichten de structuur van het programma toe en leggen uit hoe we werken met een leercase. Je krijgt handvatten voor het kiezen van een geschikte case en we laten zien hoe je gebruikmaakt van de academie: waar je materialen vindt en hoe we gedurende de leergang onderling contact houden.

Opdracht
Formuleer je leerdoel, kies een geschikte case en verzamel relevante materialen van jouw leercase die je in de leergang gaat gebruiken.

Module 1 – Introductie
Fysiek | dag | Oktober 2026

Ochtend
In de ochtend staat het kennismaken van elkaars leercases centraal. Deelnemers delen een eerste inkijk in hun case, waardoor zichtbaar wordt welke vraagstukken spelen en welke verschillen en overeenkomsten er zijn.

Middag
In de middag introduceren we de Relevant Gesprek blauwdruk en het kwaliteitskader. Dit zijn de twee modellen waarmee je participatieprocessen kunt ontwerpen, uitvoeren en evalueren. Ze vormen de kapstok van de leergang. We laten zien hoe je deze modellen kunt gebruiken als analysekader voor participatieprocessen. Vervolgens maak je een eerste korte reflectie op je eigen case door deze langs de blauwdruk te leggen en te benoemen wat je opvalt.

Opdracht
Vul het kwaliteitskader in als eerste scan en benoem wat volgens jou heeft bijgedragen aan goede en minder goede resultaten. Dit is een eerste nulmeting. Aan het einde van de leergang vergelijk je deze eerste analyse met je latere inzichten.

Module 2 – Verkenning
Fysiek | dag | November 2026

Ochtend
In de ochtend bespreken we de eerste ingevulde kwaliteitskaders. Je deelt je eerste beeld van het participatieproces en licht toe waardoor dit beeld is ontstaan. Door dit gezamenlijk te bespreken ontstaat meer zicht op aannames, interpretaties en eerste inzichten.

Middag
In de middag verdiepen we ons in de fase Verkennen. We behandelen hoe een goede verkenning eruitziet, welke stappen daarin worden doorlopen en welke vragen essentieel zijn om te komen tot een heldere participatieopdracht. Je krijgt handvatten om deze fase beter te begrijpen en toe te passen op je eigen case.

Opdracht
Het reconstrueren van de participatieopdracht van jouw leercase en hoe die tot stand is gekomen.

Module 3 – Aanpak
Fysiek| dag | Januari 2027

Ochtend
In de ochtend bespreken we de gereconstrueerde participatieopdracht. Je licht toe hoe deze tot stand is gekomen en we onderzoeken gezamenlijk welke factoren invloed hebben gehad op het verdere verloop van het proces.

Middag
In de middag geven we een training over de vier sleutels van een participatieaanpak. In deze fase wordt bepaald waarom je in gesprek gaat, waarover, met wie en hoe. Deze keuzes bepalen in sterke mate de richting en kwaliteit van het proces. We laten zien hoe je de sleutels kunt gebruiken om een aanpak te ontwerpen en te analyseren.

Opdracht
Het reconstrueren van de aanpak van jouw leercase. Je onderzoekt welke keuzes in de aanpak zijn gemaakt, welke afwegingen daaronder lagen en in hoeverre de aanpak in de praktijk ook daadwerkelijk zo is uitgevoerd.

Module 4 – Uitvoering
Fysiek | dag | Maart 2027

Ochtend
In de ochtend bespreken we de reconstructie van de aanpak. Je deelt wat je hebt ontdekt en we onderzoeken welke keuzes uit de aanpak daadwerkelijk invloed hebben gehad op het verloop van het participatieproces.

Middag
In de middag verdiepen we ons in de uitvoering van participatieprocessen. We geven een toelichting op de verschillende uitvoeringsfasen: het inrichten van het proces, de gespreksrondes en het opleveren van resultaten.

Opdracht
Het reconstrueren van het activiteitenoverzicht en het participatieverslag voor jouw leercase. Je maakt zichtbaar wat er in de praktijk gebeurde, welke keuzes tijdens de uitvoering van invloed waren op het verloop van het proces en waar spanningen, wendingen of succesfactoren zichtbaar werden.

Module 5 – Evaluatie
Fysiek | dag | Mei 2027

Ochtend
In de ochtend bespreken we de reconstructie van het participatieverslag. Je deelt wat je hebt ontdekt en we onderzoeken hoe deze fase van invloed is geweest op de uiteindelijke besluitvorming.

Middag
In de middag werken we met de evaluatiewijzer. We geven een toelichting op de stappen van een goede evaluatie en laten zien hoe je systematisch terugkijkt op een participatieproces.

Opdracht
Het invullen van het kwaliteitskader en het schrijven van een evaluatierapport voor jouw leercase, ter voorbereiding op je certificering.

Jaarlijks Live Event
Fysiek | middag | Juni 2027

Elk jaar organiseren we een live event voor leden van de community. Tijdens dit event ontmoet je andere professionals, fris je je kennis op en verdiep je je in actuele vraagstukken uit de praktijk. Je wisselt ervaringen uit, leert van nieuwe voorbeelden en vergroot je netwerk. Zo blijf je ook na de leergang in contact met vakgenoten en in ontwikkeling.

Module 6 – Certificering
Online | individueel | 1,5 uur | Juni/juli 2027

De certificering vindt plaats in een individueel online gesprek. Tijdens dit gesprek presenteer je je totale case en bespreek je hoe je tot je analyse bent gekomen. Je vergelijkt je eerste ingevulde kwaliteitskader met je uiteindelijke inzichten en reflecteert op de verschillen. Daarbij benoem je je belangrijkste leerpunten en hoe je deze meeneemt in je werk.

Module 7 – Leren van elkaar en borging
Fysiek | dag | September 2027

Ochtend
In de ochtend delen deelnemers hun evaluatierapporten en leerervaringen. Door je eigen leerpunten naast die van anderen te leggen, wordt scherper wat je hebt geleerd over de blauwdruk, over participatieprocessen en over je eigen rol als participatieprofessional.

Middag
In de middag staat de doorwerking centraal. We kijken hoe je de opgedane inzichten kunt toepassen in je eigen werk en organisatie. Ook besteden we aandacht aan hoe je kunt blijven leren en ontwikkelen, bijvoorbeeld door gebruik te maken van de academie en door deel te nemen aan vervolgactiviteiten zoals intervisie.

Opdracht
We nodigen je uit om te blijven leren in de academie en ook anderen te laten leren van jouw ervaringen. We vragen een aantal deelnemers om hun case te presenteren in een masterintervisie, zodat ook anderen hiervan kunnen leren. Daarnaast houd je nog een jaar toegang tot de kennis en communityactiviteiten in de academie om je ontwikkeling voort te zetten.

Leermateriaal en naslagwerk

Tijdens en na de leergang krijg je  toegang tot de academie en de bijbehorende e-learningomgeving. Hier vind je al het lesmateriaal overzichtelijk bij elkaar, zoals downloads, handboeken en praktische checklists die je direct kunt gebruiken in je werk. Daarnaast heb je toegang tot alle community-activiteiten, zoals workshops, intervisies en coaching. Na afronden van de leergang blijf je nog een half jaar toegang houden tot de community en alle communicatieactiviteiten (intervisies, coaching, workshops, praktijkvoorbeelden en live event). Zo kun je ook na de leergang blijven leren, verdiepen en sparren met andere professionals.